Ah, uluslararası ilişkiler tahtasındaki taşların en nazlısı: Kırım! Biraz satranç oynar gibi, biraz da dilimizi şaklatıp ‘Ye kürküm ye!’ dediğimiz olaylar silsilesi. ‘Kırım, Hong Kong olabilir mi?’ diye soruyorsunuz, eh, bu neşeli varsayımı biraz kurcalayalım.
Öncelikle, Kırım’ın bir şehir devleti olma isteğini anlamak, işleri sanki bir tabakta bıldırcın yumurtası sunar gibi kolayca çözümlemek anlamına geliyor. Tam da bu noktada Hong Kong benzetmesine değinerek “hadi bakalım, nereye varacağız?” demek istiyorum. Hong Kong, Çin’in içine pos bıyıkıyla yerleşmiş ama kendi havasını korumaya çabalayan yaramaz bir öğrenci gibidir. “Çin’e bağlı ama bir o kadar da bağımsız!” klişesi tam burada doğmuş olabilir. Bu, Kırım için bir umut ışığı mıydı, yoksa ufukta dolaşıp duran bir ayaklanma mı? Ah, belki de her ikisi birden.
Kırım’ın Rusya’nın bir parçası olmak istemesi, Çin’in Hong Kong’u bağrına basıp dev bir ekonomi yaratması gibi iddialı bir hayalin peşinden koşmak mı? Büyük devletlerin bu konudaki tutumları genellikle satranç tahtasından ziyade risk oyununda atılan zarlar gibi. Kırım’ın şehir devleti olup ‘Venedik Rönesansı Part 2’ yapması mümkün mü dersiniz? Muhteşem bir festivale dönerdi, ama işin romantizmi bir yana, ekonomik, stratejik ve kültürel dengeler ne kadar da narindir bu oyunda!
Eğri oturup doğru konuşalım: Tarihte kendi kimliğini bulma mücadelesindeki bölgeler genellikle satranç figürlerinden farksızdır. Kırım’ın savaş istememesi, bölgede huzur içinde kahve içmek istemeleri kadar doğal bir tutku. Ama gelin görün ki, dünyanın dört bir yanından Moğollar gelip sofraya oturduğu bir tarih kitabımız var, değil mi? Öyleyse, belki de en sahici çözüm, savaşa değil, kahveliğe dair olabilir.
Sonuç mu? Eh, dostlar kahve içmekle meşgul olduğunda, dünya bir nebze olsun daha huzurlu görünüyor. “Buna geleceğin diplomasi kahve seansları desek mi?” diye kendi kendime sormadan edemiyorum. Aksi halde, stratejik önem ve tarihsel karmaşıklıklar arasında boğulmak işten değil. Kırım’ı modern şehir seviyesine yükseltmek için bir formül varsa, belki de bu kahve molasıdır. Kim bilir?