İşte, ince ayarlı evren hipotezine göre evrendeki bazı temel değişkenler, işte ne bileyim coupling constant denen sabitler(kütleçekimi sabiti gibi, 4 temel etkileşimin şiddetini belirleyen sabitler), vakum geçirgenliği sabiti veya evrensel sabit gibi... örnekler arttırılabilir. Bunların yaşamın ortaya çıkmasına elverecek şekilde ayarlandığını savunuyor.
Her ne kadar bilim çevrelerinde de tartışılsa da dindarların bayıldığı bir hipotez, çünkü onlara göre o ayarlamayı yapacak bir el lazım 🙂.

Ama tabi bu tek açıklama da değil, Multiverse hipotezi de örneğin potansiyel bir açıklama olabilir. başka pek çok konfigürasyon kararsız evrenlere yol açtığı için uzun süre varolamıyorlar denebilir, tanrısız bir açıklama. Buna biraz benzeyen antropik ilke de var, yaşama izin vermeyen bir evrende varolamayacağımıza göre bu gözlemde de bulunumazdık heralde benzeri bir açıklama gibi...
Ben şahsen bu göz yanılgısını bizim bilgi eksliğimize bağlıyorum. Çünkü açıkçası hangi değişkenlerin temel hangilerinin ardında aslında daha temel bazı mekanizmalar olduğunu hala bilmiyoruz. Bize temel ve her şeyden bağımsız keyfi bir değişkenmiş gibi gelen bu şeyler belki de bazı zorunluluklar silsilesi sonucunda zaten böyle olmak zorunda olan sabitler.
Böyle düşünüyorum, çünkü geçmişten günümüze bilimin ilerleyişinin sürekli ve her defasında gösterdi ki bir gizemin ardında hep bir neden sonuç ilişkisi ve çevremezide şaşırdığımız bu fnomenler zaten ancak böyle olabilirlerdi.
Elektirk yükü mesela temel bir değişkenmiş gibi görülüyor ama bununla birlike bir parçacığın elektrik yükü gene başka iki quantum sayısından aşağıdaki formüle göre hesaplanabiliyor:
Q =T + Y/2 (Q: elektrik yükü, T: weak isospin, Y: hypercharge)
Bu üç kuantum sayısı arasında bu formüldeki gibi bir ilişki var, belki de elektrik yükü bir quantum sayısı değil.
c ışık hızı mesela vakum geçirgenliğine bağlı. biz sabit diyoruz ama aslında daha temel bazı değişkenlerin sonucu olarak 300bin km/sn gibi.
quantum entanglement bize garip gelebiliyor, işte klişe tabirle spooky falan diyorlar, yadırgıyoruz falan ama öteki taraftan atomaltı parçacıklarının korunan quantum sayılarını bozmamak için bir zorunluluk da bir yönüyle.
Yani bilemiyorum Altan.
Fine tune hipotezi biraz acele ortaya atılmış, dincilerin eline gereksiz bir oyuncak verilmiş gibi geliyor bana. Buna son kararı verebilmek için fazla cahiliz henüz.